DIETA//UNIMARTER

Masz zespół jelita drażliwego? Zapytaj lekarza o dietę FODMAP

Wiktor Szczepaniak/Monika Wysocka  •  12/Wrzesień/2019 (16:56)
Masz zespół jelita drażliwego? Zapytaj lekarza o dietę FODMAP. Choć nie wszystkim chorym przynosi ona ulgę, a jej skuteczność wciąż jest analizowana przez naukowców, to jednak gastroenterolodzy sugerują, że warto ją wypróbować. Dowiedz się, na czym polega ta dieta.
UniMarter Masz zespół jelita drażliwego? Zapytaj lekarza o dietę FODMAP

Jakie są podstawowe zasady diety FODMAP?


Zespół jelita drażliwego (określany w skrócie jako IBS) to dość często występująca choroba. Szacuje się, że cierpi na nią ponad 10 proc. dorosłej populacji. A ponieważ jest to choroba przewlekła, trudna w leczeniu i znacząco obniżająca jakość życia - z uwagi na częste bóle brzucha, wzdęcia i biegunki albo zaparcia - to w cenie są wszelkie sposoby, mogące przynieść chorym ulgę.

Jednym z takich sposobów, szybko zyskującym w ostatnich latach na popularności, jest dieta o niskiej zawartości FODMAP - czyli łatwo fermentujących oligosacharydów, disacharydów, monosacharydów i polioli. Choć w mediach najczęściej nazywana jest po prostu dietą FODMAP, to jednak warto wiedzieć, że jej pełna, fachowa nazwa to: dieta low-FODMAP albo L-FODMAP.

Eksperci wyjaśniają, że do wspomnianej wyżej grupy związków należą m.in.: fruktoza, laktoza, fruktany, sorbitol, mannitol, maltitol i ksylitol. Dieta FODMAP zakłada ograniczenie ich spożycia do minimum, gdyż stwierdzono, że mogą one nasilać objawy IBS, zwłaszcza u tych osób, które gorzej je tolerują. Pod względem tolerancji konkretnych związków z tej grupy występują niestety między chorymi spore różnice indywidualne.

"W celu zmniejszenia objawów sugerujemy czasowe (przez 6 tygodni) stosowanie diety z małą zawartością fermentujących cukrów prostych i polioli (dieta low-FODMAP)" – czytamy w najnowszych rekomendacjach diagnostyczno-terapeutycznych dotyczących zespołu jelita nadwrażliwego (IBS), opracowanych przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii.

Dlaczego dieta FODMAP jest zalecana tylko przez 6 tygodni? Z co najmniej dwóch powodów. Po pierwsze, jej skuteczność wciąż budzi spore wątpliwości.

"Nie ma wystarczających dowodów, dlatego nie rekomendujemy powtarzania diety" – czytamy w zalecaniach gastroenterologów.

Po drugie, jest to dieta eliminacyjna, która radykalnie ogranicza spożycie kilku rodzajów pokarmów (zawierających duże ilości FODMAP), co jednak w efekcie może prowadzić do wystąpienia u chorego poważnych niedoborów żywieniowych (np. wapnia, żelaza, czy niektórych witamin).

Na przykład, w diecie tej eliminuje się produkty takie jak:



Jeśli jednak w przypadku danej osoby dieta FODMAP przyniesie dobre efekty, to eksperci zalecają przejście do kolejnego etapu, w którym, sprawdza się indywidualną tolerancję na poszczególne związki z grupy FODMAP.

"Dietę stosuje się w dwóch fazach: w pierwszej eliminuje się wszystkie produkty bogate w niewchłanialne, fermentujące węglowodany (przez 6-8 tygodni), aby następnie stopniowo i jedynie w umiarkowanych ilościach ponownie włączać je do diety, co na ogół jest dobrze tolerowane" – czytamy na stronie internetowej Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej (NCEŻ).

Dzięki takiemu postępowaniu, metodą prób i błędów można ustalić w końcu optymalną, spersonalizowaną dietę, która będzie zbilansowana i wartościowa pod względem wartości odżywczej, ale jednocześnie też jak najbardziej przyjazna jelitom.

Rzecz jasna, takiej diety nie powinno się układać i stosować na własną rękę, lecz najlepiej pod kontrolą zarówno lekarza, jak i dietetyka.

Dieta a jelito drażliwe: znaki zapytania Choć, jak już wcześniej wspomnieliśmy, dieta FODMAP nie jest skuteczna w przypadku wszystkich chorych na zespół jelita nadwrażliwego (zwłaszcza, że znanych jest kilka różnych typów tej choroby), to jednak naukowcy są dość zgodni, że sposób żywienia ma duży wpływ na przebieg IBS. Z badań wynika, że nawet 80 proc. pacjentów zauważa u siebie wpływ diety na występowanie i nasilenie objawów.

"W opublikowanym w 2018 r. największym do tej pory raporcie NutriNet-Sante Cohort, obejmującym 33 343 osoby wykazano, że objawy IBS zależą od stosowanej diety, ponadto jest to efekt dawkozależny – np. im więcej jest wysoko przetworzonych produktów w diecie, tym większe jest nasilenie objawów" – czytamy w opracowaniu Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii.

Warto dodać, że chorym na IBS zaleca się też unikanie nadmiaru kawy, napojów gazowanych, napojów alkoholowych, a także tłustych i smażonych pokarmów. Konkretne zalecenia zależą jednak w dużej mierze od postaci choroby (może być biegunkowa, zaparciowa albo mieszana).

Przyczyny tej choroby są niestety złożone i wciąż nie zostały do końca wyjaśnione. Wiadomo, że ważną rolę odgrywają w jej rozwoju zaburzenia mikrobioty jelitowej i związanych z nią interakcji jelitowo-mózgowych. Wśród przyczyn wymieniane są także czynniki genetyczne. Ale trzeba wiedzieć, że na przebieg choroby wpływają również czynniki natury psychologicznej – np. jej objawy może zaostrzać silny stres. Dlatego w leczeniu IBS poza lekami i dietą zaleca się także wsparcie psychologiczne, a niektórym chorym ulgę przynoszą antydepresanty.

Na tym jednak nie koniec. Eksperci zwracają uwagę na jeszcze jeden istotny czynnik ryzyka, związany z żywieniem i szeroko pojętym stylem życia. Dowiedziono, że objawy IBS częściej występują u osób z nadwagą i otyłością. Dobra wiadomość jest więc taka, że poprzez redukcję masy ciała można też zmniejszyć nasilenie objawów tej choroby.

Reasumując, warto wypróbować dietę FODMAP, choć nie ma gwarancji, że w przypadku każdej osoby chorej na IBS przyniesie ona korzystne, zauważalne efekty.

Jedno jest pewne. Zespołu jelita drażliwego nie można lekceważyć, bo nie tylko może prowadzić do kolejnych poważnych problemów zdrowotnych, ale i całkiem zdezorganizować życie. Przypomnijmy, że leczeniem tego skomplikowanego schorzenia zajmuje się gastrolog.

Nadwrażliwe jelita: to nie psychika jest tu winna


Pacjenci z zespołem nadwrażliwego jelita to nie histerycy, lecz nadwrażliwcy, którym trzeba pomóc – przekonuje gastroenterolog prof. Grażyna Rydzewska. Nauka wie coraz więcej na temat chorób czynnościowych jelit i obala wcześniejsze hipotezy. Sprawdź, co nowego ustalono.

Dotychczas przyczyn objawów zespołu nadwrażliwego jelita doszukiwano się w psychice chorego. Dziś już wiemy, że winne są zaburzenia mikrobioty jelitowej. W dodatku zespół jelita nadwrażliwego (IBS) to nie jedna choroba, lecz zespół wielu objawów o różnych przyczynach.

Główne kryteria jego rozpoznania to przewlekłe zaburzenia rytmu wypróżnień i przewlekłe bóle brzucha, ale i inne przyczyny dolegliwości ze strony układu pokarmowego, takie jak nietolerancja laktozy, celiakia, uczulenie na nikiel czy SIBO, które mogą współistnieć z IBS.

- Według nowej definicji chorób czynnościowych wiemy o tej chorobie coraz więcej. I nie jest tak, jak kiedyś myśleliśmy, że to forma zaburzeń natury psychicznej. Psychika odgrywa w tej chorobie duże znaczenie, ale za dolegliwości odpowiadają przede wszystkim zaburzenia motoryki jelit, nadwrażliwość trzewna – tłumaczy prof. Grażyna Rydzewska, kierownik Kliniki Chorób Wewnętrznych i Gastroenterologii z Pododdziałem Leczenia Nieswoistych Chorób Zapalnych Jelit Szpitala MSWiA w Warszawie, prezes Polskiego Towarzystwa Gastroenterologicznego.

U podłoża problemu leży zaburzenie regulacji osi mózg-jelito. Zgodnie z najnowszą wiedzą to wydaje się być główną przyczyną objawów, które nazywamy czynnościowymi. Kryteria Rzymskie IV, opublikowane w maju 2016 roku, definiują problem ściśle.

- Nie ma pojęcia dyskomfortu, jest mowa o bólu. Doprecyzowano także częstotliwość pojawiania się dolegliwości bólowych – muszą występować minimum raz w tygodniu. Raz w miesiącu każdemu coś może się przytrafić. A zatem pacjent, który odczuwa ból co najmniej raz w tygodniu, któremu towarzyszą wzdęcia, zaburzenia rytmu wypróżnień - spełnia kryteria tej choroby – mówi gastroenterolog.

Ból brzucha: kiedy wskazuje na chorobę jelit? Kryteria Rzymskie IV stanowią najnowszą aktualizację kryteriów diagnostycznych zaburzeń czynnościowych układu pokarmowego. Są bardziej restrykcyjne, czego efektem jest rzadsze rozpoznawanie zespołu jelita nadwrażliwego.

- Czy to znaczy, że ludzi rzadziej boli brzuch? Nie. Jednak ból brzucha raz czy dwa razy w miesiącu traktujmy to jako względną normę. Na zespół jelita nadwrażliwego należy spojrzeć jak na puszkę Pandory, bo zdiagnozowanie tej choroby oznacza wiele różnych problemów – podkreśla specjalistka.

Objawy podobne jak w zespole jelita nadwrażliwego mogą występować w celiakii, SIBO (czyli zespole rozrostu flory bakteryjnej), nietolerancji laktozy, czy produktów bogatych w FODMAP (nazwa pochodzi z zestawienia pierwszych liter wyrazów: Fermentable Oligosacharides, Disacharides, Monosacharides and Polyols), nieceliakalnej nadwrażliwości na gluten oraz alergii na nikiel.

- To bardzo ważne, że zaczęliśmy w końcu identyfikować te wszystkie choroby, bo wcześniej się o nich nie mówiło – uważa prof. Rydzewska. Pojawiło się też nienazwane dotychczas zjawisko "SIBO", czyli rozrost flory bakteryjnej jelita grubego na jelito cienkie, które powoduje dolegliwości bólowe, przewlekłe biegunki, wzdęcia, odbijanie się – czyli objawy, które nakładają się na te występujące też w IBS. To nie to samo, ale 23-45 proc. pacjentów z zespołem jelita nadwrażliwego ma też SIBO.

Depresja, trądzik - wiele chorób i objawów towarzyszących chorobom jelit Choroba jelit to jednak nie tylko dolegliwości ze strony układu pokarmowego, ale także – o czym niewiele się mówi - trądzik, depresja, nudności, utrata masy ciała, niedożywienie, niedobory witaminowe, zespół przewlekłego zmęczenia, bóle stawów.

- Zaburzenia osi jelito-mózg to nie tylko wzdęcia i bolący brzuch – to jest tzw. osobowość nadwrażliwa, a więc też zaburzenia miesiączkowania, częstomocz, to pacjentki, które wykonują dziesiątki posiewów i choć wszystkie wychodzą prawidłowo, one wciąż skarżą się na pieczenie i częste wizyty w toalecie. Przy chorobie trzewnej częściej zdarza się choroba lokomocyjna, fibromialgia, bóle krzyża, migrena. Pacjentka z zespołem jelita nadwrażliwego to jest nasza księżniczka na ziarnku grochu. Ona nie kłamie, ona czuje to ziarnko grochu! Jeżeli zrobimy test balonem, który polega na wprowadzeniu do jelita balonu, który rozszerzamy powietrzem – zdrowa osoba nie będzie czuła bólu, a przy tej samej objętości osoba z zespołem jelita nadwrażliwego cierpi. I to nie jest histeryczka, to jest osoba nadwrażliwa – tłumaczy specjalistka.

Zaburzenia mikrobiomu To, co dotąd przypisywaliśmy nadwrażliwości, to efekt zaburzeń mikrobiomiu. Zmiany, jakie w nim zachodzą, leżą u podstaw zaburzenia osi mózg – jelito.

- A na te zaburzenia wpływamy wszystkim: dietą, lekami, używkami - tym wszystkim, co wprowadzamy do organizmu z zewnątrz. Pamiętajmy, że mamy w sobie 2 kg bakterii jelitowych - to więcej niż neuronów mózgowych. Nie powinniśmy ich lekceważyć – zwraca uwagę lekarka.

Jednak mikrobiom to też kwestie osobnicze – właśnie dlatego niektórzy mogą np. zjeść więcej niż inni i nie tyją. Inni - będą mieć biegunkę po zjedzeniu jogurtu, skądinąd polecanego w codziennej diecie dla osób zdrowych.

Co jeść w razie choroby jelit? Według nowych wytycznych w leczeniu należy uwzględnić odpowiednią dietę, zwiększoną podaż błonnika (często w postaci błonnika rozpuszczalnego) oraz farmakoterapię – w tym m.in. leki rozkurczowe i specyficzny antybiotyk, który reguluje nasz mikrobiom, ale nie wchłania się z jelita, a więc nie działa na bakterie korzystne dla człowieka (ze względu na to nazywany jest eubiotykiem).

Osoba z chorymi jelitami nie powinna kierować się reklamą probiotyków i prebiotyków, a kupować te wskazane przez lekarza!


Swoje miejsce w leczeniu dolegliwości trzewnych zajmują także probiotyki i prebiotki, ale uwaga – nie wszystko jedno jakie!

- Wiemy już, że działanie probiotyków zależy od tego, jaki szczep bakterii zawierają. Nie idziemy więc do apteki po "jakiś probiotyk", tak jak nie mówimy: "Poproszę jakiś antybiotyk". W przypadku osoby z chorobą czynnościową jelit potrzebny nam na przykład probiotyk zawierający np. Lactobacillus plantarum 299v działający na wzdęcia – zwraca uwagę prof. Rydzewska.

Przyjmowanie kupionego w ciemno probiotyku czy prebiotyku to nie tylko wyrzucenie pieniędzy, ale i narażenie się na dolegliwości.

Lekarze mogą zalecać także łagodne preparaty o udokumentowanym działaniu, takie jak olejek z mięty pieprzowej, osmotyczne leki czyszczące (nie przeczyszczające!), kwas masłowy. Podstawową zasadą jest konsultowanie przyjmowania tego rodzaju substancji z lekarzem.

Ostrożnie z modnymi dietami! Diety eliminacyjne, tak lubiane przez pacjentów, mają małe znaczenie i bardzo często specjaliści je odradzają.

- Tak modna ostatnio dieta bezglutenowa nie jest dobra dla wszystkich, a stosowana na dłuższą metę przez osoby, które nie mają celiakii, jest wręcz szkodliwa – ostrzega gastroenterolog.

Podkreśla, że jedyną dietą jaka jest zalecana przez specjalistów w leczeniu chorób jelit jest dieta low-FODMAP, opracowana przez zespół badawczy z Monash University – prof. Petera Gibsona, dyrektor Gastroenterologii The Alfred Hospital i Uniwersytetu Monash oraz dr Jane Muir.

Zakłada ona bardzo niskie spożycie produktów zawierających fruktozę, laktozę, fruktany, alkohole polihydroksylowe oraz sztuczne substancje słodzące, które nie tylko ulegają łatwej fermentacji, ale także przez właściwości osmotyczne zwiększają ilość znajdującej się w świetle jelita wody. Substancje te fermentują pod wpływem bytujących tam bakterii, co w efekcie powoduje wzmożoną produkcję dwutlenku węgla oraz metanu, a to z kolei prowadzi do wzdęć, bólów brzucha i biegunek.

Ze względu na to, że jest dieta bardzo eliminacyjna, nie należy jej stosować stale, a już na pewno powinno się ją stosować wyłącznie w konsultacji z lekarzem.

Wyeliminuj raka jelita grubego Nie możemy zapominać, że objawy trzewne daje także inna, bardzo groźna choroba - rak jelita grubego lub innego odcinka przewodu pokarmowego.

- Są pewne objawy alarmowe, które powinny zwrócić nasza uwagę: utrata masy ciała, nasilenie objawów nocą, krew w stolcu, obciążony wywiad rodzinny, odchylenia w badaniu przedmiotowym. Taki pacjent wymaga dokładniejszej diagnozy, w pierwszej kolejności wykluczenia choroby nowotoworowej. Dopiero w następnej kolejności powinniśmy szukać przyczyn w chorobie czynnościowej – podkreśla prof. Rydzewska.

Nieswoiste zapalenia jelit – czy można im zapobiegać?


Są podstępne, dokuczliwe i nieuleczalne. Mimo to, najczęściej można się nauczyć z nimi w miarę normalnie żyć. Kluczowe jest ich wczesne rozpoznanie. Warto zatem wiedzieć, jak różne mogą być ich objawy, nie tylko jelitowe. Mogą się one pojawić nawet w oczach, a także na skórze.

Choć przyczyna nieswoistych zapaleń jelita nadal nie jest znana, to jednak dokonujący się postęp w naukach medycznych i wieloletnie obserwacje kliniczne dostarczyły już lekarzom wielu praktycznych informacji, nie tylko na temat możliwych objawów i skutków tych chorób, lecz również dotyczących ich czynników ryzyka oraz czynników chroniących.

Zacznijmy jednak od wskazania dwóch najczęściej występujących chorób tego typu. Są nimi: wrzodziejące zapalenie jelita grubego oraz choroba Leśniowskiego-Crohna.

Czym są nieswoiste choroby zapalne jelit? Należą do grupy chorób autoimmunologicznych, czyli takich, w których układ immunologiczny (odpornościowy) atakuje tkanki własnego organizmu – w tym przypadku tkanki znajdujące się w jelitach. Z danych Polskiego Towarzystwa Gastroenterologicznego wynika, że w Polsce na nieswoiste zapalenia jelit choruje już ponad 50 tys. osób, przy czym znaczną część chorych stanowią ludzie w młodym wieku (około 70 proc. stanowią osoby przed 35. rokiem życia). Znawcy tematu podkreślają, że wiedza na temat tych chorób w naszym społeczeństwie jest wciąż niewystarczająca, tymczasem są one nie tylko bardzo niebezpieczne, lecz również często wykluczają dotknięte nimi osoby z wielu dziedzin życia.


Jak rozpoznać nieswoiste choroby zapalne jelit? - Czasem bardzo wiele lat upływa, zanim zostanie postawiona właściwa diagnoza. Wczesne rozpoznanie jest ważne, bo powoduje wdrożenie właściwego leczenia, co opóźnia progresję choroby. A trzeba wiedzieć, że tego rodzaju choroby otwierają drogę do potencjalnego inwalidztwa, związanego np. z rozległymi zabiegami operacyjnymi czy też pojawieniem się przetok, które bardzo utrudniają codzienne życie. Dzięki właściwemu leczeniu postęp choroby można znacząco spowolnić lub nawet całkowicie zahamować. Dlatego tak ważne jest postawienie wczesnej diagnozy – mówi dr Maria Wiśniewska-Jarosińska, lekarz gastroenterolog z Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Łodzi.

Okazuje się, że spośród dwóch wymienionych wyżej jednostek chorobowych jedna jest zdecydowanie łatwiejsza do rozpoznania. Chodzi o wrzodziejące zapalenie jelita grubego, którego objawem jest często krwista biegunka. Dzięki temu praktycznie każdy może ja rozpoznać.

Niestety, objawy choroby Leśniowskiego-Crohna są znacznie mniej charakterystyczne, a przez to trudniejsze do powiązania z tą właśnie chorobą, co znacznie utrudnia lub opóźnia jej rozpoznanie. Może się ona objawiać na wiele różnych sposobów, w zależności od konkretnej osoby. Do możliwych, najczęściej występujących symptomów należą m.in.:



Na tym jednak wcale nie koniec. Choroba może objawiać się także w inny, zupełnie nieoczekiwany sposób, np. poprzez choroby oczu lub skóry.

- W toku trwania choroby możliwe są liczne jej manifestacje pozajelitowe, które mogą dotyczyć nawet połowy pacjentów. Co więcej, mogą one o wiele lat wyprzedzać pojawienie się objawów jelitowych. Czyli chory najpierw może mieć np. manifestacje oczne, a dopiero za kilka lat objawy ze strony układu pokarmowego – podkreśla dr Maria Wiśniewska-Jarosińska.

O co konkretnie chodzi? Na przykład o zapalenie błony naczyniowej oka lub oczu, które może prowadzić nawet do ślepoty. Ekspertka ostrzega, że jest to poważne powikłanie, które samo w sobie wymaga leczenia. Nierzadko zdarza się, że powikłanie pozajelitowe jest poważniejszym problemem medycznym wynikającym z choroby niż jej objawy jelitowe.

Ale manifestacje skórne też mogą przyprawić o prawdziwy zawrót głowy.

- Do najczęstszych objawów skórnych należy m.in. rumień guzowaty. Są to bolesne guzki, które pojawia się głównie na powierzchniach wyprostnych kończyn. Rumień występuje najczęściej w aktywnych zaostrzeniach, czyli rzutach choroby. Inny możliwy objaw to zgorzelinowe (martwicze) zapalenie skóry. Może być zajęta nim duża powierzchnia skóry. Pacjent może być wtedy w ciężkim stanie - mówi dr Maria Wiśniewska-Jarosińska.

Wśród możliwych objawów pozajelitowych są jeszcze m.in.: zapalenie stawów czy też pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych (które zwiększa ryzyko rozwoju raka jelita grubego i raka dróg żółciowych, a także nieuchronnie prowadzi do marskości wątroby).

Choć skutki nieswoistych chorób zapalnych jelit mogą być bardzo dotkliwe, to jednak okazuje się, że większość chorych pod względem długości życia wcale nie odbiega od przeciętnej. Tym, co jednak mocno odróżnia znaczną część chorych od reszty społeczeństwa jest znacznie niższy komfort życia.

Jak choroby jelit wpływają na życie? Z najnowszego badania opinii przeprowadzonego wśród pacjentów cierpiących na nieswoiste zapalenia jelita wiadomo, że choroby te bardzo obniżają jakość codziennego życia. Najczęściej wskazywany problem, który uprzykrza funkcjonowanie chorych, to konieczność bardzo częstego odwiedzania toalety. Mówiąc bardziej dosadnie, chodzi często o spędzanie kilku godzin dziennie w toalecie. Ogranicza to znacznie swobodę działania i aktywność chorych na wielu polach, jako że muszą mieć zapewniony stały dostęp do toalety. Inne często wymieniane problemy to: zmęczenie i brak energii, dolegliwości bólowe oraz trudności w życiu zawodowym (m.in. problem ze znalezieniem i utrzymaniem pracy, a także efektywnym wypełnianiem obowiązków). Ponad połowa aktywnych zawodowo osób biorących udział w sondażu przyznała, że w okresie ostatniego półrocza zmuszona była do absencji w pracy z powodu choroby jelit (średnio były one w tym okresie nieobecne w pracy przez 16 dni roboczych).

Niestety większość chorych deklaruje, że w ciągu ostatniego roku dochodziło u nich do zaostrzenia choroby wymagającego pomocy lekarza, a 42 proc. zmuszonych było do hospitalizacji.

Wspomniane badanie zostało zrealizowane z inicjatywy Stowarzyszenia Osób z Nieswoistymi Zapaleniami Jelita "Łódzcy Zapaleńcy". Zrzeszone w nim osoby podkreślają, że z powodu dużej uciążliwości oraz przewlekłego, nawracającego charakteru tych chorób, w ich leczeniu często, oprócz opieki gastroenterologa konieczne jest równoległe, profesjonalne wsparcie psychologiczne – w osobie psychologa, psychoterapeuty lub psychiatry. Ponadto, chorzy przyznają, że często szukają też informacji, rady i wsparcia na specjalistycznych forach internetowych lub też w ramach nieformalnych i formalnych grup wsparcia (organizacji pacjentów).

Okazuje się jednak, że psychika ma bardzo duży wpływ nie tylko na radzenie sobie z chorobą, lecz także na jej rozwój i przebieg. Chorzy przyznają, że silny stres może wywoływać lub zaostrzać nawroty (rzuty) choroby.

- Kumulujący się stres i różne czynniki stresogenne, począwszy już od wczesnego dzieciństwa, niewątpliwie należą do czynników ryzyka. Okazuje się, że wiele osób, które chorują na nieswoiste choroby zapalne jelit mają gdzieś za sobą poważne lub traumatyczne przeżycia, np. rozstanie rodziców, jakieś inne trudne sytuacje w rodzinie, trudne sytuacje w życiu osobistym lub zawodowym - mówi dr Maria Wiśniewska-Jarosińska.

Ale stres to tylko czubek góry lodowej.

Co wywołuje nieswoiste zapalenia jelit i kto jest szczególnie narażony? Jak już wspomnieliśmy wcześniej naukowcy i lekarze nie znają wciąż jednej, wiodącej przyczyny tego rodzaju chorób.

- Wiemy, że częściej chorują na nie mieszkańcy krajów rozwiniętych, zwłaszcza osoby żyjące w społecznościach wielkomiejskich. Wiadomo też, że istnieje wiele czynników, które mogą wpływać na istotne dla rozwoju choroby zmiany w funkcjonowaniu układu immunologicznego. Są wśród nich zarówno czynniki genetyczne, jak i środowiskowe. Należą do nich na przykład zaburzenia mikroflory jelitowej (mikrobioty). W nieswoistych zapaleniach jelit mikroflora jelitowa jest zupełnie inna niż u zdrowych pacjentów. Przywrócenie prawidłowej flory bakteryjnej, na co wpływa m.in. dieta, a także unikanie zakażeń w obrębie przewodu pokarmowego, istotnie zmniejsza ryzyko – mówi dr Maria Wiśniewska-Jarosińska.

Ekspertka wyjaśnia, że nieprawidłowa flora bakteryjna doprowadza m.in. do przerostu patogenów jelitowych i zwiększa ryzyko nieprawidłowej odpowiedzi immunologicznej. Stan mikroflory jelitowej dodatkowo zaburzają związane z chorobą zmiany zapalne błony śluzowej.

Co konkretnie kryje się za pojęciem nieprawidłowa flora bakteryjna? Ekspertka wyjaśnia, że jest tak wtedy, gdy ktoś nie ma lub też ma zbyt mało szczepów bakterii, które działają ochronnie, jak np. Lactobacillus, a rozwijają się u niego szczepy enteropatogenne, np. E.Coli, enterokoki czy flora beztlenowa. Optymistyczne jest jednak to, że sami mamy dość duży wpływ na to to jak ta mikroflora będzie u nas wyglądać, jako że nieprawidłowości w tym zakresie są w dużej mierze skutkiem złego odżywiania.

Na co zatem - w ramach wczesnej profilaktyki - należy zwrócić szczególną uwagę w komponowaniu swoich posiłków? Dr Wiśniewska-Jarosińska podpowiada, że mikroflorze służy zdrowa, urozmaicona dieta, zgodna np. z Piramidą Zdrowego Żywienia i Aktywności Fizycznej Instytutu Żywności i Żywienia. Szczególnie istotna jest odpowiednia ilość spożywanego codziennie błonnika, najlepiej w postaci warzyw i owoców. Zalecane jest też umiarkowane spożycie mięsa i cukru.

Ale uwaga! To co zostało napisane powyżej odnosi się do osób zdrowych, które chcą zmniejszyć ryzyko pojawienia się u nich takiej choroby. Jeśli jednak okaże się, że doszło już do zapalenia jelit, wtedy dietę trzeba bardzo dokładnie i szczegółowo omówić z lekarzem, bo Piramida Zdrowego Żywienia raczej nie będzie już miała zastosowania.

Na przykład w zaostrzeniach choroby zasadne może być przejściowe ograniczenie spożycia glutenu, ponieważ pacjent może wtedy źle tolerować produkty zawierające to białko.

Dr Wiśniewska-Jarosińska przyznaje, że choroba trzewna (czyli uczulenie na gluten), częściej niż przeciętnie występuje u pacjentów z nieswoistymi zapaleniami jelit, ale nie jest to wcale regułą. Zatem rygorystyczne i nieprzerwane stosowanie diety bezglutenowej zalecane jest wyłącznie w przypadku osób ze zdiagnozowaną chorobą trzewną.

Co jeszcze każdy z nas może zrobić, żeby wzmocnić swój układ immunologiczny i zmniejszyć tym samym ryzyko rozwoju nieswoistych zapaleń jelita? Dr Maria Wiśniewska-Jarosińska podkreśla, że układ odpornościowy wzmacnia m.in. regularna aktywność fizyczna, najlepiej na świeżym powietrzu. Ważne jest też zadbanie o odpowiedni poziom witaminy D3 w swoim organizmie, a także odpowiednią ilość snu.

Źródło: zdrowie.pap.pl
1

Dieta FODMAP w zespole jelita drażliwego

Dieta FODMAP w zespole jelita drażliwego© zdrowie.pap.pl
Infografika przedstawia podstawowe informacje o diecie low-FODMAP, zalecanej niektórym pacjentom ze stwierdzonym zespołem jelita nadwrażliwego (IBS). Wymienione są przykładowe produkty, które należy eliminować i ograniczać przez sześć tygodni, by potem stopniowo je wprowadzać do jadłospisu, sprawdzając indywidualną tolerancję na nie, a także produkty, które można jeść bez ograniczeń czasowych.

Produkty, które należy eliminować na czas trwania pierwszego okresu stosowania diety to m.in. miękkie sery białe, jogurty, mleko, warzywa strączkowe, cebula, czosnek, jabłka, gruszki, pszenica, żyto, miód, zaś produkty dozwolone to m. in. marchew, pomidory, ogórki, banany, pomarańcze, mięso, ryby, jaja, pieczywo bezglutenowe, ryż, cukier kryształ.
TAGI
Wszystkie artykuły... Dieta choroba Leśniowskiego-Crohna nieswoiste choroby zapalne jelit nieswoiste zapalenie jelita wrzodziejące zapalenie jelita grubego choroby czynnościowe jelit nadwrażliwość jelit zespół jelita nadwrażliwego choroby czynnościowe jelit dieta zespół jelita drażliwego zespół jelita drażliwego badania zespół jelita drażliwego dieta zespół jelita drażliwego objawy forum zespół jelita drażliwego leczenie zespół jelita drażliwego jakie leki zespół jelita drażliwego leczenie domowe zespół jelita drażliwego ból po lewej stronie zespół jelita drażliwego zioła nieswoiste zapalenie jelit objawy nieswoiste zapalenie jelit diagnostyka nieswoiste zapalenie jelit dieta nieswoiste zapalenie jelit u dzieci nieswoiste zapalenie jelit forum wrzodziejące zapalenie jelita grubego nieswoiste zapalenie jelit jakie leki nieswoiste zapalenie jelit pdf
OPINIE
Nie możesz dodać nowej opini!
Możesz Założyć Konto oraz Zalogować się
POPULARNE
›  Rynek OC w Polsce: Jesteś kierowcą? Musisz to przeczytać!
›  Smog – na co najbardziej szkodzi?
›  Stopa cukrzycowa – można jej uniknąć!
›  Innowacje biomedyczne z Polski wkrótce trafią na NASDAQ
›  Ministerstwo Cyfryzacji: Checklist – przedsiębiorco, o tym musisz pamiętać
›  Masz zespół jelita drażliwego? Zapytaj lekarza o dietę FODMAP
›  Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK) to nowa forma oszczędzania
›  Czy można szybko pozbyć się alkoholu z organizmu?
›  Możliwe formy oraz potencjalne cele i obiekty cyberataków
›  Społeczeństwo informacyjne wobec zagrożeń cyberprzestępczością i cyberterroryzmem
›  Ruch a mózg: chcesz mieć dobrą pamięć? Ćwicz jak najwięcej!
›  Smog prowadzi do różnych problemów zdrowotnych u dorosłych i dzieci
›  Tendencje rozwojowe w zakresie problematyki walki z cyberprzestępczości
›  10 porad, jak dbać o wzrok niemowlaka
›  Zjawisko cyberterroryzmu i jego konsekwencje
›  Czym jest cyberprzestrzeń, cyberterroryzm i cyberprzestępczość?
›  2 mln polskich dzieci cierpi na alergiczny nieżyt nosa
›  Niskie ciśnienie: norma czy powód do niepokoju? Jak mierzyć?
›  Szpital Powiatowy Łask: Dzierżawca nie sprostał wymaganiom?
›  Resort zdrowia chce odbudować i poprawić opiekę psychiatryczną
›  Czego NIE mówić osobie cierpiącej na depresję?
›  Co najbardziej przyczynia się do poprawy stanu zdrowia?
›  Jak wprowadzić PPK w firmie, korzystając z brytyjskich doświadczeń?
›  Najzdrowsze produkty spożywcze świata!
›  Okręgowa Izba Lekarska w Warszawie ogłasza Narodowy Kryzys Zdrowia
›  Zadbaj o dobrą kondycję swojego ucznia w szkole
›  Recepta na zdrowe małżeństwo dla każdego
›  Producenci ekstraktów z konopi walczą o ich zatwierdzenie przez UE
›  Wcześnie wykryty rak piersi może być uleczalny!
›  Jak pielęgnować zęby u dzieci? Jak dbać o zęby każdego dnia?
›  Ubezpieczenia Społeczne w Wielkiej Brytanii: zarys historyczny
›  Innowacja w żywieniu niemowląt!
›  Jak znany onkolog leczył się z nowotworu: rozmowa z prof. Jassemem
›  Siedzący tryb życia groźniejszy niż myślisz. Ruch to zdrowie!
›  Stres przyczyną chorób. Nie zgadniesz, jak wielu
›  Coraz większe wsparcie dla innowacji medycznych w Polsce
›  Schizofrenia zaczyna się w młodym wieku?
›  Dietetyczny zawrót głowy: modne diety kontra nauka
›  PKN Orlen przeznaczy 10 mln zł na program zdrowotny dla Płocka
›  Kiedy ból serca nie jest zawałem: fakty o dławicy piersiowej
›  Już ponad połowa Polaków ma problem z nadmiarem kilogramów
›  PPK - gdzie trzech się składa, jeden korzysta
›  Chcesz być zdrowy - zadbaj o relacje z innymi!
›  Ubezpieczenia chorobowe i wypadkowe: ryzyko choroby i wypadku!
›  NIK o zapewnieniu opieki paliatywnej i hospicyjnej
›  Pacjenci onkologiczni mogą być leczeni szybciej i skuteczniej
›  Ministerstwo Zdrowia wdraża duże zmiany w leczeniu schizofrenii
›  Innowacje medyczne skracają kolejki do lekarzy i poprawiają jakość świadczeń
›  Jak działają apteki i na jakiej zasadzie sprzedają leki?
›  Medycyna przyszłości: w które technologie warto inwestować
MARKET//UNIMARTER
Niania elektroniczna BEURER BY33 AGD małe > DLA DZIECKA > Nianie elektroniczne
AGD MAŁE//UNIMARTER

Niania elektroniczna BEURER BY33

Dzieci i niemowlęta > Bezpieczeństwo niemowląt > Nianie elektroniczne
Oczyszczacz BEURER LR 300 AGD małe > DO DOMU > Oczyszczacze powietrza
AGD MAŁE//UNIMARTER

Oczyszczacz BEURER LR 300

Dom i ogród > Sprzęt AGD > Ogrzewanie, wentylacja i klimatyzacja > Oczyszczacze powietrza
Urządzenie do aromaterapii BEURER LA 20 AGD małe > DO DOMU > Nawilżacze powietrza
AGD MAŁE//UNIMARTER

Urządzenie do aromaterapii BEURER LA 20

Dom i ogród > Sprzęt AGD > Urządzenia do kontroli klimatu > Nawilżacze
Aparat do masażu Beurer MG 70 Masażer AGD małe > ZDROWIE I URODA > Masażery i maty masujące
AGD MAŁE//UNIMARTER

Aparat do masażu Beurer MG 70 Masażer

Zdrowie i uroda > Higiena osobista > Masaż i relaks > Masażery
Pulsometr BEURER PM 15 AGD małe > ZDROWIE I URODA > Ciśnieniomierze
AGD MAŁE//UNIMARTER

Pulsometr BEURER PM 15

Zdrowie i uroda > Opieka zdrowotna > Monitory funkcji życiowych > Ciśnieniomierze
Termometr BEURER FT 65 AGD małe > DLA DZIECKA > Termometry
AGD MAŁE//UNIMARTER

Termometr BEURER FT 65

Zdrowie i uroda > Opieka zdrowotna > Monitory funkcji życiowych > Termometry medyczne
Artykuły Video Społeczność Rynek Zdrowia Market Placówki medyczne Baza leków
Seniorzy Ubezpieczenia Kalkulator OC/AC Przyczepy
Prywatność Regulamin #Tagi ☈ Popularne ❖ Rankingi Kontakt
YouTube Facebook @unimarter
© 2019 UniMarter.com.
blog@unimarter.com
UniMart
er
Konto @  Market ❖